W tym artykule przedstawiam 10 podstawowych informacji o Opiniodawczych Zespołach Specjalistów Sądowych. Analizowałam dziesiątki opinii przygotowanych przez Ozss. Zarówno tych które sporządzane były w postępowaniach prowadzonych przez moją kancelarię Centrum Spraw Rozwodowych. Jak i tych, do których przygotowywałam zarzuty. Dlatego oprócz informacji formalnych, znajdziesz również te praktyczne.

Oprócz artykułu dostępny jest film na moim kanale youtube Magdalena Bajsarowicz Prawnik & Psycholog sądowy: 10 najważniejszych informacji o OZSS

Przeprowadzę Cię przez każdy z etapów związany z badaniem.

1. Opiniodawcze Zespoły Specjalistów Sądowych to w skrócie OZSS. Dawniej funkcjonowały jako RODK czyli Rodzinne Ośrodki Diagnostyczno Konsultacyjne. Tworzone są w ramach sądów okręgowych. Do Ozss nie można zgłosić się ,,prywatnie’’. Badanie może zlecić tylko  sąd albo prokuratura. Jednak to sądy o wiele częściej kierują rodziny na badanie do OZSS, natomiast prokuratury raczej korzystają z biegłych psychologów poza OZSS.

2.  Ośrodki zajmują się opiniowaniem tylko w sprawach rodzinnych i opiekuńczych. Najczęściej są to postępowania o rozwód, władzę rodzicielską, uregulowanie kontaktów i ustalenie miejsca zamieszkania.

3. Badanie przeprowadza 2 specjalistów – psycholog i pedagog lub dwóch psychologów. Zasadą jest, że opnie tworzone są przez conajmniej 2 osoby. Taki jest wymóg prawny. Przeprowadzenie badania w OZSS przez jednego specjalistę jest uchybieniem i stanowi skuteczny zarzut do opinii.  Na wyraźne wskazanie w postanowieniu kierującym na badanie przez sąd lub prokuraturę. W badaniu uczestniczy psychiatra lub lekarz inne specjalizacji. Podkreślam jednak, że dzieje się tak tylko wtedy gdy tak wynika z dokumentów przekazanych przez sąd. Jeśli ta informacja nie jest wprost wskazana, psychiatra nie uczestniczy w badaniu.

4. Nie w każdej sprawie o rozwód, regulowanie kontaktów lub władzę rodzicielską, rodzina będzie brała udział w badaniu. O przebadanie może zawnioskować każdy z rodziców. Również bez wniosku na badanie może skierować sąd, jeśli uzna, że do podjęcia decyzji czyli rozstrzygnięcia sprawy potrzebne są specjalistyczne psychologiczne informacje.

Sąd wydając postanowienie kierujące na badanie, określa w nim pytania lub wskazuje jakie okoliczności specjaliści w OZSS mają ustalić. Najczęściej badanie zmierza do udzielenia odpowiedzi: jaka więź mają rodzice z dzieckiem, który rodzic ma wyższe kompetencje wychowawcze, z kim lepiej aby dziecko zamieszkało, jak powinny zostać uregulowane kontakty. Każda ze stron ma możliwość przedstawienia swoich pytań.

📒 Przygotowałam e-book ze zbiorem ponad 190 pytań podzielonych na 18 kategorii, które możesz wykorzystać w swoim wniosku. W pakiecie znajduje się również wzór wniosku do sądu o badanie i rozszerzenie tezy dowodowej. 

Kluczowe pytania do badania OZSS i biegłych psychologów

 

Pytania powinny być adekwatne do sprawy i dawać możliwość unikalnej oceny sytuacji rodziny.  Dbanie o odpowiednie pytania jest ważne, bo specjaliści w opinii nie mogą wypowiedzieć się i przedstawić wniosków, które nie są bezpośrednią odpowiedzią na zadane pytania sądu. Udzielam konsultacji podczas których na podstawie akt sprawy i opisu sytuacji, przygotowuje pytania do specjalistów. Na temat przygotowania pytań jest dostępny film na moim kanale Magdalena Bajsarowicz Prawnik & Psycholog sądowy: Jakie pytania zadawać biegłym OZSS

5. Klienci bardzo często pytają, jak przygotować się do badania w OZSS, jak przygotować się do badania przez biegłego psychologa? Jak przygotować dziecko na badanie OZSS? Poruszając najważniejsze aspekty:

  1. Konieczne jest uprzedzenie dziecka, że będzie uczestniczyło w badaniu. W procesie diagnostycznym, jest etap w którym dziecko bez rodziców przebywa z psychologiem. Dlatego zanim do tego dojdzie dziecko, musi wiedzieć że to nastąpi.
  1. Przygotuj dla dziecka picie i przekąski. Warto zabrać ze sobą rzeczy dla dziecka. Takich jak zabierasz ze sobą na kilkugodzinną wycieczkę. Badanie w OZSS trwa kilka godzin.
  1. Przygotuj dla dziecka zabawki. Dla starszych dzieci przedmioty, którymi mogą się zająć. Zabawki powinny być również takie którą pozwolą Ci na wspólną z dzieckiem zabawę lub zajęcie.
  2. Przypomnij sobie i ułóż swoją wypowiedź, którą przedstawisz podczas badania. Skup się  na informacjach dotyczących przebiegu związku i powodów rozstania, oceny jakim rodzicem jest druga strona, jak przebiegała ciąża, jakie jest Twoje dziecko, co lubi robić jak spędzacie czas, jak dbasz o rozwój swojego dziecka.

6. Warto na badanie przynieść dokumenty opinie na temat Twojego dziecka, informacje ze szkoły oraz te dotyczące zdrowia dziecka, dokumenty potwierdzające osiągnięcia Twojego dziecka. Na mojej stronie jest krotka publikacja na ten temat – Jakie dokumenty zabrać ze sobą na badanie 

7. Badanie składa się z kilku etapów. Jak będzie wyglądało zależy od zakresu, który został wskazany biegłym lub specjalistom w postanowieniu sądu, kierującym na badanie. Jednak nakreślając jak wygląda badanie w OZSS / jakie metody badawcze stosowane są w OZSS, przygotować należy się na obserwację, wywiad i często rozwiązywanie testów lub kwestionariuszy. Bardziej szczegółowo o metodach badawczych mówiłam podczas spotkania na żywo na mojej stronie na facebooku Magdalena Bajsarowicz prawnik & psycholog sądowy  oraz nagrałam film: Poznaj metody badawcze specjalistów OZSS

Wiele pytań dotyczy jakie konkretne testy są stosowane w badaniu. Testy i kwestionariusze służyć mają przede wszystkim badaniu osobowości i kompetencji wychowawczych. Do badania osobowości używa się często:

ACL – Lista Przymiotnikowa, RISB – Test Niedokończonych Zdań Rottera, EPQ-R – Kwestionariusz Osobowości Eysencka EPQ-R (również w wersji skróconej), NEO-PI-R – Inwentarz Osobowości NEO-PI-R.

Do badania kompetencji wychowawczych najczęściej: CUIDA – Kwestionariusz do Oceny Kandydatów na Rodziców Adopcyjnych, Opiekunów, Opiekunów Prawnych i Mediatorów, TKR Test Kompetencji Rodzicielskich, SPR – Skala Postaw Rodzicielskich.

Kiedy przygotowuję ekspertyzy lub zarzuty do opinii OZSS, w większości opinii znajdują się wnioski oparte na powyższych narzędziach badawczych. Oczywiście nie stosuje się wszystkich testów jednocześnie, w jednym badaniu. Najczęściej są to 2-3 spośród listy, którą przygotowałam.

Za metodę badawczą uznaje się również analizę akt sprawy. Akta sprawy to pierwszy kontakt biegłych lub specjalistów. Warto zadbać o pierwsze wrażenie w postaci przygotowywania dobrych pism procesowych, które zawierają dowody potwierdzające twoje twierdzenia oraz przedstawiają Twój korzystny obraz.

8. Po badaniu OZSS w terminie 21 dni przygotowuje opinię. Jest to termin wskazany przez Ministra Sprawiedliwości w zarządzeniu.

9. Sąd przekazuje opinię OZSS każdej ze stron, wskazując jednocześnie termin na ustosunkowanie się do niej czyli przygotowanie ewentualnych zarzutów. Nie ma bezpośrednio w przepisach uregulowanego terminu, w jakim konieczne jest odniesienie się do treści opinii przez rodziców. Termin ten wyznacza sąd i wynosi on pomiędzy 7 a 30 dni.

10. Po złożeniu zarzutów czy zadaniu pytań specjalistom / biegłym, sąd wzywa ich do ustosunkowania się do nich. Mogą oni dostać wezwanie na rozprawę i podczas niej przedstawiają ponownie swoje stanowisko, odpowiadają na zarzuty i pytania. Polemika ze specjalistami i biegłymi może również odbywać się pisemnie. Drugim rozwiązanie jest wezwanie ich  przez sąd udzielenia odpowiedzi w formie pisma.

Jeśli potrzebujesz konsultacji w sprawie badania i opinii lub jej podważenia – Magdalena Bajsarowicz prawnik & psycholog sądowy napisz: bajsarowicz@centrumsprawrozwodowych.pl zadzwoń: +48 607615238

Jeśli potrzebujesz pomocy w prowadzeniu swojej sprawy, Kancelaria Centrum Spraw Rozwodowych pomoże Ci w rozwiązaniu Twoich problemów. Kontakt z nami:

biuro@centrumsprawrozwodowych.pl

nr tel.: +48 607615238

 

Więcej informacji znajdziesz tutaj: 

YouTube: https://www.youtube.com/c/MagdalenaBajsarowicz

Facebook: https://www.facebook.com/bajsarowiczmagdalena

Moja strona: www.magdalenabajsarowicz.pl

 

Pozdrawiam

Magdalena Bajsarowicz

Prawnik & Psycholog sądowy